Türkiye Sürdürülebilirlik Raporlama Standartları (TSRS), uluslararası ISSB standartlarını temel alıyor ve belirli büyüklükteki şirketler için zorunlu. Raporlama çoğu zaman iklim ve karbon verisiyle özdeşleştiriliyor. Oysa standartların genel çerçevesi, şirketin değerini etkileyebilecek tüm önemli sürdürülebilirlik risklerinin açıklanmasını bekliyor. Pek çok sektörde bu risklerin başında insan sermayesi geliyor.
Kimler kapsamda?
Kamu Gözetimi Kurumu’nun Ocak 2026’da Resmî Gazete’de yayımlanan kararıyla eşik değerler güncellendi. 1 Ocak 2025 ve sonrasında başlayan dönemler için, aşağıdaki üç ölçütten ikisini art arda iki raporlama döneminde aşan şirketler kapsama giriyor:
Kurum, Ekim 2026’da yayımladığı kararlarla 2026 dönemine ilişkin bazı esneklikleri de uzattı. Raporun finansal tablolarla aynı anda yayımlanma zorunluluğu bu dönem de aranmayacak; daha önce yalnızca iklim açıklamalarıyla yetinme muafiyetinden yararlanan şirketler için bu muafiyet 2026’da da sürecek.
Bu esneklik bir erteleme olarak okunmamalı. İklim dışındaki konuların raporlamaya girmesi zaman meselesi; insan kaynakları verisi bu konuların en hazırlıksız yakalananı.
İK’nın hazır tutması gereken veriler
Şirketin sektörüne ve önemlilik analizine göre değişmekle birlikte, insan sermayesi açıklamalarında en sık beklenen başlıklar şunlar:
- Çalışan sayısı ve dağılımı
- Gönüllü ve toplam devir hızı
- Kişi başı eğitim saati
- İş sağlığı ve güvenliği göstergeleri
- Cinsiyete göre ücret oranı
- Yönetimde kadın oranı
Asıl zorluk: güvenilir veri
Bu verilerin çoğu şirkette zaten bir yerde duruyor; sorun, farklı tanımlarla farklı yerlerde durması. Bordro sistemindeki çalışan sayısı ile organizasyon şemasındaki sayı tutmaz; eğitim saatleri bir tabloda, iş kazaları başka bir dosyada izlenir. Sürdürülebilirlik raporu ise güvence denetimine tabi olabileceği için her rakamın kaynağını ve hesaplama yöntemini gösterebilmek gerekir.
Hazırlık için dört adım
- Önemlilik analizine İK’yı dahil edin. Hangi insan sermayesi konularının şirket için finansal açıdan önemli olduğu birlikte belirlenmeli.
- Metrik sözlüğü oluşturun. Her gösterge için tanım, kaynak ve hesaplama yöntemi tek bir belgede toplanmalı.
- Veri akışını süreç olarak tasarlayın. Yıl sonunda toplanan değil, dönemsel olarak üretilen ve kontrol edilen bir akış kurulmalı.
- Bir deneme raporu hazırlayın. Zorunluluk gelmeden önce bir yılın verisiyle iç rapor üretmek, eksikleri erkenden gösterir.
Sonuç
Sürdürülebilirlik raporlaması, İK verisinin kalitesini yönetim kurulunun gündemine taşıyor. Bu, İK için bir yükümlülük olduğu kadar bir fırsat: güvenilir insan sermayesi verisi, raporun ötesinde daha iyi kararların da temeli.
Bu yazı genel bilgilendirme amaçlıdır; hukuki, mali veya vergisel görüş yerine geçmez. Uygulama öncesinde güncel mevzuat ve uzman görüşüyle teyit edilmelidir.
